Gasbranders en koude temperaturen gaan niet altijd goed samen. Hier lees je hoe je je brander efficiënter kunt maken als de temperatuur daalt.
Wanneer je je op een koude, besneeuwde avond installeert in je kamp, is er niets wat je liever wilt dan een warme drank en een warme maaltijd. Maar voedsel en water verwarmen in de wildernis kan er in de winter net iets anders uitzien dan tijdens een trektocht in warm weer. Er is niets erger dan je brander aan te zetten in de vrieskou en te ontdekken dat het langzaam, sputterend of zelfs helemaal niet werkt. Hier zijn een paar tips om zo efficiënt mogelijk te koken in de kou.
Waarom werken gasbranders niet goed in de kou?
Gasbranders met gasblikken , zoals de MSR PocketRocket en Jetboil Flash, zijn alomtegenwoordig onder kampeerders, omdat ze licht, efficiënt en eenvoudig in gebruik zijn. Maar koude temperaturen kunnen de prestaties van gasbranders, die werken op een mengsel van propaan, isobutaan en soms n-butaan, drastisch verminderen.
In de gaspatroon bevindt de brandstof zich grotendeels in vloeibare toestand. Echter, de brander zelf werkt op gasvormige brandstof. Het vloeibare gasmengsel moet voortdurend verdampen, in feite koken, om de vloeistof om te zetten in gas. Wanneer je de kraan van je brander opent, zorgt de interne druk ervoor dat de vloeistof naar de branderkop geperst wordt en je een vlam kunt ontsteken.
Maar een gas stopt met verdampen onder een bepaalde temperatuur: het kookpunt. Voor propaan is die temperatuur -7 °C waardoor het een effectief ingrediënt is in brandstofmengsels voor koud weer. Isobutaan verdampt niet onder -11 °C en butaan-n (-1 °C. Naarmate de omgevingstemperatuur verder onder het vriespunt daalt, stopt het butaan in je gaspatroon met verdampen. De propaan zal bij koude temperaturen onevenredig veel verbranden, waardoor de interne druk in de gaspatroon uiteindelijk afneemt totdat deze niet meer effectief werkt. Terwijl het blik wel nog halfvol is.
Je hebt wellicht gemerkt dat het gasblik koud aanvoelt na een tijdje branden. Dit komt doordat het verdampingsproces in het blik warmte onttrekt aan de omgeving. In de zomer heeft dit proces weinig invloed op de werking van de brander. Maar bij lage omgevingstemperaturen zal dit ervoor zorgen dat de temperatuur in de bus nog verder daalt, waardoor de brander hapert of uitvalt.
Een gasbrander gebruiken in de winter
Er zijn verschillende oplossingen voor de problemen die zich voordoen bij het gebruik van een gasbrander in de winter.
Wintergas
Wintergas is speciaal ontworpen gas voor campingbranders dat ook bij temperaturen onder het vriespunt goed presteert. Door een speciale samenstelling (meestal isobutaan en propaan). Sommige gasblikken bevatten. Sommige merken gebruiken nog extra technieken om de verdamping te verbeteren, zoals VaporMesh van Primus.

Houd het warm
Plaats het blik niet in de sneeuw of rechtstreeks op de koude ondergrond. Gebruik een windscherm of wat warmte van de brander bij het blik te houden.
Een eenvoudige manier om de effectiviteit van je brander in de kou te verhogen, is door de brandstof voor gebruik in je slaapzak of jas te bewaren. Zo blijft de brandstof warm en kan deze goed verdampen. Maar als je van plan bent de brander langdurig te gebruiken bij koude temperaturen, is deze strategie niet voldoende. Een truc is om een warmwaterbad voor het blik te maken.
Nadat je je brander hebt gemonteerd, plaats je het blik in een ondiepe schaal of pannetje. Gebruik het voorverwarmde blik om wat water te verwarmen dat je vervolgens in de schaal doet.
Vloeistof -benzine- branders
Ook met wintergas houdt het bij zeer lage temperaturen op een gegeven moment op.
De meest betrouwbare oplossing is om over te stappen van een gasbrander naar een brander op vloeibare brandstof. Branders op benzine, zoals de MSR Whisperlite, zijn een populaire keuze voor kampeerders die vaak bij lage temperaturen recreëren. Deze branders worden onder druk gezet door middel van een pomp. De brandstof wordt verhit in de branderkop, waarbij deze verdampt en kan ontbranden. Omdat dit type brander dus niet afhankelijk is van de verdamping voor de drukopbouw, functioneren ze betrouwbaar bij lage temperaturen. Een brander op vloeibare brandstof is een goede keuze als je veel tijd in de kou doorbrengt. Het nadeel is dat ze lastiger in gebruik zijn: zwaarder, rommeliger en iets ingewikkelder. Zo moet je de brander(kop) voorverwarmen.
Gerelateerde artikelen
- Branders & KookstoelenBelangrijke criteria bij de aanschaf van een brander: Op deze pagina komen deze een voor een aan bod. Brandstoffen Gas Branders Gasbranders zijn eenvoudig in…
- Trangia Storm: Een nieuwe, krachtigere gasbrander voor Trangia setsTrangia staat vooral bekend om zijn spiritus branders. Maar voor veel van hun sets is ook een versie op gas beschikbaar. Eerder werden deze gasbranders…
- Primus Ulti StovePrimus kondigde het Ulti Stove System all aan in juli 2023, toen het net een ISPO Award had gewonnen op de ISPO Outdoor-show van dat…